Hoeveel kopjes koffie mag ik dagelijks drinken? Is deca ongezond? En ga je sneller fietsen met twee espresso’s op? Jouw vragen beantwoord

Hoeveel kopjes koffie mag ik dagelijks drinken? Is deca ongezond? En ga je sneller fietsen met twee espresso’s op? Jouw vragen beantwoord
FOTO: SHUTTERSTOCK

Koffie. Soms een heerlijk bakje troost of die kleine boost ’s ochtends, maar hoeveel kopjes is té veel? En deca, is dat wel gezond(er)? Zegt de prijs van de koffie iets over de kwaliteit? En wat met het schuim van capsule- en pad-koffie. Is dat wel écht? Onze experten geven antwoorden op al je vragen over het zwarte goud.

Marc uit Alveringem
Hoe komt het dat ik een euforisch gevoel krijg als ik koffie heb gedronken? Ik word daar goed gezind van of beeld ik me dingen in?

“Cafeïne is een opwekkende stof”, zegt Christophe Stove, professor toxicologie aan de UGent. “Als je die inneemt, zal je lichaam meer noradrenaline vrijgeven. Dat is een hormoon dat stimulerend werkt op het brein en ook het hart. Denk maar aan de hartkloppingen die je kan krijgen als je te veel koffie drinkt. Het is dus niet onmogelijk dat je van koffie een opgewekt gevoel krijgt.”

“Als je regelmatig koffie drinkt, kan er een milde afhankelijkheid ontstaan”, zegt toxicoloog Jan Tytgat. “Dat heeft voornamelijk te maken met calcium die vrijgezet wordt in je hersenen. Die afhankelijkheid is niet problematisch, maar feit is wel dat je een goed gevoel kan krijgen als je aan die behoefte voldoet. En als je na een goed diner nog een tas koffie kunt drinken en goed in slaap kunt vallen, kan je vrij zeker zijn dat er sprake is van gewenning. Maar opnieuw: dat is niet problematisch.”

Achmed uit Zolder
Hoeveel kopjes mag ik per dag drinken? Is koffie slecht voor de maag?

Volgens de Hoge Gezondheidsraad is de “maximale bovengrens voor blootstelling aan cafeïne voor gezonde volwassenen op 5,7mg/kg/dag”. Een gemiddeld kopje koffie bevat 80 milligram cafeïne. Een persoon van 60 kilogram mag dus om en bij vier kopjes op een dag drinken. Vrouwen die zwanger zijn of zwanger willen worden, beperken hun inname best. “Een hoge dosis cafeïne tijdens de zwangerschap kan leiden tot vroeggeboorte, laag geboortegewicht“, aldus nog het advies van de Hoge Gezondheidsraad.

“Er bestaat geen eenduidigheid over de gezondheidseffecten van koffie”, zegt professor Christophe Stove. “Er zijn studies die stellen dat een gematigde inname goed zou zijn, andere studies spreken dat dan weer tegen. Maar het is alleszins niet slecht voor de maag. Cafeïne, en dus ook koffie, zal de productie van maagzuur ietwat stimuleren, maar bij gezonde mensen kan dat geen kwaad.”

Sebastiaan uit Anderlecht
Is de smaak van koffie verschillend als er koude melk in is of warme melk?

“Er is wel degelijk een verschil van smaak”, zegt Jens Oris, eigenaar en koffiebrander bij het Antwerpse Normo. “Melk smaakt zoeter wanneer die warm is en de zoetste sensatie proef je bij 39 graden. Dat is om en bij de lichaamstemperatuur van een koe, op die manier worden kalfjes zo veel mogelijk aangemoedigd om te drinken. Daarom gebruik je best geen kokende melk als je koffiedranken met melk, zoals een latte of een cappuccino, wil maken.” Maar 39 graden is te koud om van een ‘warme drank’ te kunnen spreken. “Er bestaan veel theorieën over de temperatuur, maar wij mikken op een temperatuur tussen 55 en 60 graden. Dat het perfecte compromis tussen die warme zoetigheid én alsnog de ervaring van een warm drankje.”

Hoeveel kopjes koffie mag ik dagelijks drinken? Is deca ongezond? En ga je sneller fietsen met twee espresso’s op? Jouw vragen beantwoord
FOTO: BELGA

Evy uit Lokeren
Is cafeïnevrije koffie gezond? Wordt die koffie behandeld met chemische stoffen?

Er zijn van nature géén koffiebonen die cafeïnevrij zijn. Je moet de cafeïne dus uit de boon halen voor die geroosterd wordt. Er bestaan verschillende procedés om dat te doen, maar de meest courante is met een ‘chemisch oplosmiddel’ zoals dichloormethaan en ethylacetaat. “An sich zijn dat stoffen die mensen niet mogen consumeren”, zegt toxicoloog Christophe Stove. “Het zijn organische oplosmiddelen die ook in labo’s gebruikt worden om extracties te doen. Dat is een chemisch proces waarbij je heel specifieke moleculen gaat onttrekken. Aan de andere kant: ze verdampen snel en zijn ook chemisch makkelijk te verwijderen. Die oplosmiddelen zitten dus niet in je kopje deca, ook geen schadelijke residuen. Anders zou deca-koffie in heel Europa verboden zijn.”

“Ik ben geen voorstander van chemicaliën”, zegt koffiebrander Jens Oris nog. “Sinds een aantal jaren zijn er nieuwere methodes met CO2, water of rietsuiker om de cafeïne uit de boon te krijgen. Die prefereer ik, want zo blijft het een natuurlijk product. Aan de andere kant is het wel duurder en is de producent of brander niet verplicht om dat op de verpakking te zetten.”

Hoeveel kopjes koffie mag ik dagelijks drinken? Is deca ongezond? En ga je sneller fietsen met twee espresso’s op? Jouw vragen beantwoord
FOTO: GETTY IMAGES

Kurt uit Wevelgem
Is er een kwaliteitsverschil tussen kleine ambachtelijke branderijen en de bonen uit een supermarkt? Wat zegt de prijs van een pakje koffie over de kwaliteit?

De koffie in warenhuizen komt doorgaans uit grote branderijen. “Daar wordt de koffie snel gebrand, op vijf minuutjes”, zegt koffiebrander Jens Oris van Normo. “Dat is een industrie en daar moet het vooruitgaan. Als je sneller moet branden, heeft de boon ook minder tijd om smaak te ontwikkelen en is het eindresultaat minder goed.”

Doorgaans is die inferieur aan smaak in vergelijking met specialty coffee van kleine branderijen. Al vind je in de supermarkt ook vrij dure koffie. Is prijs dan een goede leidraad? “Niet per se”, zegt Jens Oris. “Neem bijvoorbeeld grote merken zoalsIlly of Nespresso. Dat is vrij dure koffie die erg donker is gebrand. Dat zie je aan de boon of het poeder. Die zijn bijna zwart. Hoe donkerder de koffie gebrand wordt, hoe minder smaaknuances je kan proeven én hoe makkelijker kunt camoufleren dat je start met bonen van matige kwaliteit. Dus mits wat goede marketing en een hele donkere branding, kan je slechte koffie voor veel geld aan de man brengen. Er zijn gedegen grote branderijen die wél kwaliteit afleveren, maar je kan niet één op één zeggen dat duur ook automatisch goed is.”

Maar hoe kies je dan een degelijk pakje koffie? “Een goede indicator is of er een branddatum op de verpakking staat. Koffie drink je best vers. Hoe verser gebrand, hoe rijker het aroma. Zonder branddatum zou je koffie wel eens jaren oud kunnen zijn. Nog een goede indicator is of de fabrikant transparant is over de origine van de koffie. En wees dan nog kritisch. Zo is ‘koffie uit Brazilië’ niet transparant. Dat land is gigantisch groot.”

Veerle uit Drongen
Mag ik een kopje koffie drinken als ik ga sporten? Verbetert koffie mijn prestaties of net niet? En is koffie vochtafdrijvend?

“Koffie is net als alcohol wel degelijk vochtafdrijvend”, zegt toxicoloog Christophe Stove. “Het hangt er sterk vanaf hoeveel koffie je drinkt natuurlijk. Dat kan je overigens compenseren door wat water te drinken. Er zijn enkele studies waaruit blijkt dat koffie in beperkte mate een prestatieverhogend effect zou kunnen hebben, maar het effect is zo gering dat ongetrainde mensen daar niets van merken.”

“In sommige sporten staat cafeïne op de dopinglijst”, zegt professor Jan Tytgat nog. “Bij grote doses cafeïne wordt er calcium vrijgegeven in de spieren, wat je prestatie héél kort kan verbeteren. Een amateurwielrenner zal hier geen voordeel uit halen, maar een sprinter voor wie enkele honderdsten van een seconde het verschil kunnen maken, is dat van belang. Daarom is het ook verboden.”

Jean uit Gent
Klopt het dat het schuimlaagje bij capsule- en pad-koffie niet echt is?

“In Europa mogen fabrikanten additieven toevoegen die – als ze verhit of onder lichte druk komen te staan – een schuimend effect hebben”, zegt toxicoloog Jan Tytgat. “Je kan ze herkennen aan de e-nummers op de ingrediëntenlijst. Die producten zijn gescreend door Europa en dus veilig. Qua smaak doen ze niets, het is puur esthetisch. Mensen hebben dat graag.”

Feit is wel dat het belang van zo’n schuimlaagje, ook wel bekend als crema, overschat wordt”, zegt koffiebrander Jens Oris. “De volgende keer dat je een échte espresso met een dikke crema krijgt, moet die er met een lepeltje er eens afschrapen en proeven. Die crema is eigenlijk vooral bitter. Het is in feite niet meer dan CO2 en wat vetten die aanwezig zijn in de gemalen koffie. Het is geen maatstaf voor de kwaliteit van de koffie.”

Axelle uit Wondelgem
Er wordt wel eens gezegd dat er in espressokoffie minder cafeïne zit dan in filterkoffie. Klopt dat?

Klopt helemaal, zegt koffiebrander Jens Oris. “Om cafeïne in koffie op te lossen, zijn twee dingen van belang: je hebt warmte nodig, en tijd. Dat laatste is het allerbelangrijkste. Bij filterkoffie is het contact tussen koffie en het water veel langer dan bij een klassieke espresso. Als je ’s ochtends heel snel heel wakker wil worden, ga dan voor een French press: daar moet je de grof gemalen koffie vijf minuten laten trekken. Van een boost gesproken.” (lacht)

Marc uit Roeselare
Als koffie een ‘florale smaak’ heeft, of ‘toetsen van noten’ bevat, komt dit dan door toevoeging van bloemen, noten of smaakstoffen?

“Niet automatisch”, zegt koffiebrander Jens Oris. “Als men spreekt over ‘florale’ of ‘toetsen van noten’, dan komt dat uit de koffiebes én boon zelf. Er zijn fabrikanten, zoals Nespresso of Starbucks, die koffie met smaakjes zoals vanille of amaretto aanbieden. Daar worden wel additieven aan toegevoegd bij het branden. Als er smaakstoffen zijn toegevoegd, dan moet dat op de verpakking staan.”

Sam uit Mechelen
Zal een kopje koffie je ontnuchteren na enkele glazen alcohol?

“Nee”, zegt toxicoloog Christoph Stove nog. “Koffie of cafeïne gaan er niet voor zorgen dat de alcohol in je lijf sneller afgebroken wordt. Soms zeggen mensen ook dat je van een wodka-Red Bull sneller dronken zou worden. Omdat je lichaam sneller alcohol zou opnemen door de cafeïne, maar ook dat is een broodjeaapverhaal. Noch de afbraak, noch de opname van alcohol wordt beïnvloed door de inname van cafeïne.”

Bron: Hoeveel kopjes koffie mag ik dagelijks drinken? Is deca onge… – Het Nieuwsblad

Op zoek naar gezonde koffie?

2 comments

  1. Interessant artikel. Ik drink regelmatig koffie, en bij mij zijn dat koffies uit het nespresso of Dolce Gusto apparaat. Voornamelijk voor het gebruiksgemak.
    Ik heb wel ondervonden dat koffie drinken in de open lucht anders smaakt dan gewoon in huis.

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s